Na polskim rynku dominuje BREEAM, który obejmuje 84,5% certyfikowanych budynków. Dalej są LEED z udziałem 9,7%, Zielony Dom z 3,4% i WELL z 1,4%. W biurowcach certyfikacja stała się standardem: 99% nowoczesnej powierzchni biurowej w Polsce ma certyfikat. Rośnie też segment mieszkaniowy, w którym liczba certyfikowanych budynków sięgnęła 423 przy powierzchni 1,75 mln m². Polska jest liderem Europy Środkowo-Wschodniej z ponad połową zielonych inwestycji całego regionu.
Który system dominuje na polskim rynku
Dane z raportu o zrównoważonych certyfikowanych budynkach za 2026 rok układają się jednoznacznie:
- BREEAM: 84,5% certyfikowanych budynków w Polsce,
- LEED: 9,7%,
- Zielony Dom: 3,4%,
- WELL: 1,4%.
Wniosek praktyczny dla inżyniera jest prosty: jeśli masz nauczyć się jednego systemu, ucz się BREEAM. To on pojawia się w wymaganiach inwestorów, w umowach z generalnymi wykonawcami i w dokumentacji przetargowej najczęściej.
LEED spotkasz przede wszystkim przy inwestycjach amerykańskich korporacji i przy portfelach zarządzanych globalnie. WELL jest niszowy, ale rośnie tam, gdzie liczy się jakość środowiska wewnętrznego, głównie w biurach klasy premium i obiektach korporacyjnych.
Czym te systemy różnią się w praktyce
BREEAM ocenia budynek wielokryterialnie: energia, woda, materiały, gospodarka odpadami, transport, zdrowie i komfort, zarządzanie procesem budowy. Punkty przyznaje się za rozwiązania projektowe i za sposób prowadzenia inwestycji, więc dotyka bezpośrednio pracy kierownika budowy i kierowników robót.
LEED ma zbliżony zakres, ale inną strukturę punktacji i inne progi. Wymaga też innej dokumentacji, prowadzonej według amerykańskich standardów.
WELL ocenia nie budynek, tylko wpływ budynku na człowieka: jakość powietrza, oświetlenie, akustykę, komfort termiczny, dostęp do wody. Jest uzupełnieniem, a nie konkurencją dla dwóch pozostałych, i najczęściej występuje razem z BREEAM albo LEED.
Zielony Dom to system krajowy dedykowany budownictwu mieszkaniowemu, który rośnie razem z certyfikacją mieszkaniówki.
Co certyfikacja zmienia w codziennej pracy na budowie
To nie jest wyłącznie temat dla działu projektowego. Certyfikowana inwestycja narzuca konkretne obowiązki wykonawcy.
- Dokumentowanie materiałów. Karty produktów, deklaracje środowiskowe, pochodzenie surowców. Brak dokumentu oznacza utratę punktów, a czasem konieczność wymiany materiału.
- Gospodarka odpadami na budowie. Segregacja, ewidencja, raportowanie ilości odpadów przekazanych do odzysku.
- Monitoring zużycia mediów w trakcie budowy. Woda i energia liczone i raportowane, a nie szacowane.
- Procedury jakościowe i pomiary. Szczelność, akustyka, jakość powietrza wewnętrznego przy odbiorach.
- Rozszerzona dokumentacja powykonawcza. Asesor potrzebuje dowodów, a nie deklaracji.
Dla kierownika robót oznacza to dodatkową warstwę obowiązków dokumentacyjnych, którą trzeba wpisać w harmonogram od początku, a nie doganiać przed odbiorem.
Czy warto zostać asesorem
Ścieżka asesora BREEAM albo akredytacji LEED AP to typowa specjalizacja dodatkowa, którą podejmują inżynierowie środowiska, architekci i projektanci instalacji.
Argumenty za:
- rynek jest duży i dojrzały: w biurowcach certyfikacja to standard obejmujący 99% nowoczesnej powierzchni,
- segment mieszkaniowy dopiero rośnie, a to on generuje największą liczbę obiektów,
- kompetencja łączy się naturalnie z audytem energetycznym i doradztwem przy modernizacjach (świadectwa charakterystyki energetycznej),
- Polska jest liderem regionu, więc doświadczenie zdobyte tutaj jest przenośne na rynki sąsiednie.
Argumenty przeciw:
- to rola doradcza, oderwana od prowadzenia robót, więc nie każdemu odpowiada,
- wymaga stałej aktualizacji wiedzy przy zmianach wersji systemów,
- wejście wiąże się z kosztem szkoleń i egzaminów, a zwrot przychodzi dopiero przy stałym strumieniu zleceń.
Jak certyfikacja łączy się z wymogami EPBD
Certyfikaty wielokryterialne są dobrowolne, ale poruszają się w tym samym kierunku co przepisy. Dyrektywa EPBD wprowadza obowiązkową fotowoltaikę na nowych budynkach publicznych i komercyjnych powyżej 250 m² od 1 stycznia 2027 roku oraz standard zeroemisyjny dla nowych budynków publicznych od 2028 i dla wszystkich nowych budynków od 2030 roku.
Efekt jest taki, że część wymagań, które dziś zdobywa się jako punkty w certyfikacji, jutro będzie po prostu warunkiem pozwolenia na użytkowanie. Inżynier, który dziś pracuje przy obiektach certyfikowanych, uczy się rozwiązań, które za dwa, trzy lata staną się standardem rynkowym. Pełny kalendarz zmian zebraliśmy w przewodniku o tym, co zmienia się w budownictwie w 2026 roku.
Od czego zacząć
- Poznaj BREEAM, bo to on jest na rynku. Nauka systemu z udziałem 84,5% daje najwięcej okazji do zastosowania wiedzy.
- Zacznij od strony wykonawczej. Prowadzenie dokumentacji materiałowej i odpadowej na certyfikowanej budowie to najszybsze realne doświadczenie.
- Dołóż kompetencję energetyczną. Bilans energetyczny budynku łączy certyfikację, świadectwa energetyczne i wymogi EPBD w jedną ofertę.
- Dopiero potem myśl o akredytacji. Egzamin bez praktyki daje papier, a nie zlecenia.
FAQ
Który certyfikat jest najpopularniejszy w Polsce?
BREEAM, który obejmuje 84,5% certyfikowanych budynków w Polsce. Dalej plasują się LEED z udziałem 9,7%, krajowy Zielony Dom z 3,4% oraz WELL z 1,4%. To oznacza, że w praktyce zawodowej najczęściej spotkasz wymagania właśnie systemu BREEAM.
Czym różni się WELL od BREEAM i LEED?
BREEAM i LEED oceniają budynek wielokryterialnie: energię, wodę, materiały, odpady, transport i zarządzanie procesem. WELL koncentruje się na wpływie budynku na człowieka, czyli na jakości powietrza, oświetleniu, akustyce i komforcie termicznym. WELL zwykle nie zastępuje pozostałych systemów, tylko występuje razem z nimi.
Czy certyfikacja jest obowiązkowa?
Nie, certyfikaty wielokryterialne są dobrowolne i wynikają z wymagań inwestorów oraz najemców. W praktyce w segmencie biurowym stały się standardem rynkowym, bo 99% nowoczesnej powierzchni biurowej w Polsce ma certyfikat. Obowiązkowe są natomiast świadectwa charakterystyki energetycznej i wymogi wynikające z dyrektywy EPBD.
Co certyfikacja zmienia dla kierownika robót?
Dokłada warstwę obowiązków dokumentacyjnych: karty i deklaracje środowiskowe materiałów, ewidencję i segregację odpadów, monitoring zużycia wody i energii w trakcie budowy oraz pomiary jakościowe przy odbiorach. Te zadania trzeba zaplanować w harmonogramie od początku, bo odtwarzanie dokumentacji przed odbiorem jest kosztowne.
Czy warto zdobyć akredytację asesora?
Ma to sens dla osób, które chcą pracować doradczo i łączyć certyfikację z audytem energetycznym oraz doradztwem przy modernizacjach. Rynek jest duży i dojrzały, a Polska jest liderem regionu Europy Środkowo-Wschodniej. Sam certyfikat bez praktyki na obiektach certyfikowanych nie generuje jednak zleceń.
Jak duży jest rynek certyfikowanych budynków w Polsce?
W segmencie biurowym certyfikacja obejmuje 99% nowoczesnej powierzchni. W mieszkaniówce liczba certyfikowanych budynków wzrosła do 423, a powierzchnia do 1,75 mln m², głównie dzięki BREEAM i LEED. Ponad połowa zielonych inwestycji z regionu Europy Środkowo-Wschodniej znajduje się w Polsce.
Czy certyfikaty przekładają się na wynagrodzenie?
Pośrednio. Certyfikat sam w sobie nie jest dodatkiem do pensji, ale otwiera dostęp do projektów prowadzonych przez inwestorów instytucjonalnych, gdzie budżety i stawki są wyższe. Największą wartość ma połączenie kompetencji certyfikacyjnych z uprawnieniami budowlanymi i doświadczeniem w instalacjach.
Od czego zacząć naukę certyfikacji?
Od BREEAM, ponieważ dominuje na polskim rynku, i od strony wykonawczej, czyli od prowadzenia dokumentacji materiałowej i odpadowej na certyfikowanej budowie. To najszybsza droga do zrozumienia, skąd biorą się punkty, zanim zainwestujesz w szkolenia i egzamin akredytacyjny.